De website van de heemkring maakt gebruik van cookies om uw gebruikservaring te optimaliseren. Door op 'X' te klikken of door gebruik te blijven maken van deze website, gaat u akkoord met het plaatsen van deze cookies.

Te Wapen

€ 15,00

Te Wapen. Duffel in  75 wapenschilden.

Aantal

Verbazing als uitgangspunt

Wie vandaag de dag in Duffel rondwandelt langs straten en pleinen, wie onze kerken, kerkhoven, overheidsgebouwen en monumenten bezoekt, wie tijdens opendeurdagen binnenloopt in kasteel Gevers, of wie in de gemeentelijke en kerkelijke archieven gaat snuisteren, zal verbaasd opkijken van het aantal wapenschilden (of afbeeldingen daarvan) dat hij/zij aantreft.

Alleen al door de Netebrug over te steken, passeer je er reeds acht, en in de onmiddellijke omgeving van de St.-Martinuskerk tweeëntwintig! 

Historische context en wist-je-datjes

Wij hebben geprobeerd deze schat aan erfgoed inzake wapens op Duffelse bodem te inventariseren en te kaderen in hun historische context.  Wij hadden niet de ambitie om een wetenschappelijk geschiedkundig werk af te leveren, maar wel een aantal wist-je-datjes in verband met heraldiek samen te brengen en telkens te linken aan onze gemeente.  Dat bood ons de kans om een aantal belangrijke momenten uit de Duffelse geschiedenis te belichten vanuit een speciale invalshoek, namelijk de heraldiek.

Enkele wist-je-datjes:

Wist je dat… er in de heraldiek laffe leeuwen bestaan?

Wist je dat… een heraldische leeuw altijd naar links kijkt?

Wist je dat… een Franse lelie geen lelie is, maar een iris?

Wist je dat… in de heraldiek links rechts is en rechts links?

Wist je dat… alleen koningen een helm met een open vizier in hun wapen mogen dragen?

 

Samenhang

Om de veelheid aan informatie te structureren hebben we geprobeerd de wapens die we op onze speurtocht door Duffel zijn tegengekomen, te groeperen naar: 1) burgerlijke heraldiek, 2) kerkelijke heraldiek, 3) militaire wapenschilden.  Binnen de groep van de burgerlijke wapens hebben we de schilden gerangschikt naar dalende hiërarchie: land, gewest, provincie, gemeente.  Ook de  wapenwetgeving van de Rooms-Katholieke kerk is gebaseerd op een strikte hiërarchie: paus, kardinaal, aartsbisschop, bisschop, abt.

Gezien de verstrengeling van de invloed van de burgerlijke en de kerkelijke actoren op de geschiedenis van onze gemeente was het niet altijd eenvoudig om de burgerlijke heraldiek strikt te scheiden van de kerkelijke.  Het leggen van twee ‘eerste stenen’ bij de bouw van de eerste stenen Kapel van O.-L.-Vrouw van Goede Wil is daarvan een mooi voorbeeld.  Zowel de burgerlijke als de kerkelijke overheid zagen immers brood in de toevloed aan pelgrims en… in de bijhorende offergaven!

 

Inhoud

Uiteindelijk  zijn we gekomen tot 23 verhalen rond een 75-tal wapenschilden die we in onze gemeente aantreffen en waaraan we een stukje van de Duffelse geschiedenis hebben ophangen.  

Om de leesbaarheid te bevorderen, worden in de inleiding enkele basisregels van de heraldiek geschetst  (kleuren en hun betekenis, heraldische termen zoals palen, balken en kepers in wapenschilden).

Een greep uit de verdere inhoud:

·        onze kastelen: Ter Elst en Muggenberg,

·        onze oudste kerken: St.-Martinus en O.-L.-Vrouw van Goede Wil,

·        het klooster van het Convent van Betlehem,

·        een aantal private woningen: Maltahoeve en “Hier is ’t in St Lucas”,

·        onze Duffelse humanisten: Kiliaan en Hondius,

·        de streekheiligen Gummarus en Rumoldus,

·        militaire wapens : The Royal Army Medical Corps, The 8th US Army air force 303th bomber group en de Vuurkruisers.

We besluiten met een beschouwing omtrent de heraldiek in onze tijd en in ons dagelijks woordgebruik.   

TeWapen
30 Items
2018-09-09